Այսպէս է ասում Տէրը. «Արդ, մի՛ կորցրէք ձեր վստահութիւնը, որի մէջ մեծ վարձատրութեան հատուցում կայ: Ձեզ համբերութիւն է պէտք, որպէսզի Աստծոյ կամքը կատարելով՝ հասնէք նրա խոստմանը» (Եբրայեցիներ 10:35)

Տեր Եսայի քհն. Արթենայն. Խաչը՝ մեր ամբողջականության երաշխիք

Ինչո՞ւ ենք խաչ կրում, խաչակնքվում, խաչը համբուրում և այլն: Ի պատասխան այս հարցերին, սովորաբար, տալիս ենք ընդհանուր և վերացական պատասխաններ՝ խաչը պաշտպանություն է, Աստծո զորությունն է, խաչակնքվելը աղոթք է և այլն: Նման պատասխանները երբեմն ինչ-որ բան ասում են, սակայն, ավելի հաճախ՝ ոչինչ չեն ասում: Խաչի խորհրդի ամենաէական հատկությունն այն է, որ անսահմանությունը կապում է երկրի հետ, հավիտենականը՝ ժամանակավորի հետ, հոգևորը՝ նյութականի հետ: Ի վերջո, Աստված և մարդ հանդիպեցին խաչի շնորհիվ, և այդ հանդիպման ընթացքում փառավորվեց Աստված:

Մարդը փորձում է ճանաչել հոգևոր ու նյութական աշխարհը, բացատրելի ու հասկանալի դարձնել դրանք: Բայց որքան փորձում ենք պարզեցնել աշխարհը, այնքան անհասկանալի է այն դառնում: Որքան շատ բացահայտումներ ենք անում, այնքան հասկանում ենք, որ նոր բացահայտումների կարիք ունենք:

Ժամանակի մեջ մարդու պայքարը՝ հավիտենականը բացահայտելուն է ուղղված: Սակայն մարդկային մեր ջանքերը սպառվում են, իսկ արդյունքը՝ չի բավարարում: Պետք է ընդունենք, որ հավիտենականությունը բացատրելու լավագույն միջոցը լռությունն է. գիտական ապացույցները, տրամաբանական վերլուծությունները, փիլիսոփայական տեսակետներն անզոր են հիմնավոր բացատրություններ տալու համար:

Տարածված կարծիք է, որ անսահմանության մեջ մարդը ոչինչ է: Բայց երբ մարդուն դիտարկում ենք այդ «ոչինչ»-ի տեսանկյունից, Նա դառնում է ամեն ինչ: Ոչինչ ասելով նկատի ունենք այն քաոսը, որից ծնվում է մարդը. այս դեպքում ոչինչը ամեն ինչի սկիզբն է: Մարդը չի կարող տեսնել ու հասկանալ այն քաոսը, որից ծնվել է: Մարդը չի կարող նաև բացատրել անսահմանությունը: Ոչ մեկ չի կարող ոչնչից անսահմանություն տանող ամբողջ գործընթացը վերլուծել, ճանաչել ու բացատրել, բացի Նրանից, Ով մեր կյանքի իմաստը և հավիտենական արժեքը բացահայտելու համար ոչ թե գիտական թեզեր կամ ճառեր խոսեց, այլ՝ խաչվեց:

Կյանքում ամեն ինչ շարժման մեջ է, այն նման է ալեկոծ ծովի, ոչ մի բան հաստատուն չէ: Այս տեսանկյունից՝ խաչը միակ հենարանն է, որն անփոփոխ է ու հաստատուն: Այն մարդուն ցույց է տալիս տիեզերքի այն կետը, որտեղ մարդը պիտի լինի:

Ինչպե՞ս կարող է ամբողջի մի մասնիկը ճանաչել ամբողջը. լավագույն դեպքում կարելի է փորձել: Մասնիկը չի կարող ճանաչել ամբողջը: Եվ դրա պատճառն այն է, որ մենք՝ որպես մասնիկներ, այնքան ենք հեռացած միմյանցից, որ ամբողջի պատկերն է աղավաղվել: Հետևաբար կարևոր է մարդկանց միջև տարաձայնությունների վերացումը և սիրով համախմբումը: Միայն այս դեպքում կկարողանանք վերականգնել ամբողջը: