Այսպէս է ասում Տէրը. Որդեա՛կ, պահի՛ր իմ խօսքերը եւ օր ու գիշեր դրանց մասի՛ն մտածիր իբրեւ հարազատ որդի եւ ազնիւ ժառանգ, իսկ նա, ով չի նորոգում եւ բարձրացնում նախնիների առաքինութիւնը, նա ամօթ եւ նախատինք է իր պապերի համար եւ մի նոր անէծք: ՍԻՐԱՔ ; 20 ,28

Եվ կճանաչեք ճշմարտությունը, և ճշմարտությունը ձեզ կազատի (Հովհ. 8.32)

Ճշմարտության վերաբերյալ ըմբռնումները բազմաթիվ են: Ընդհանուր առմամբ, ընդունված է այն կարծիքը, որ ճշմարտությունը գիտելիքի համապատասխանությունն է իրականությանը, այսինքն՝ ճշմարիտ է այն, ինչը նույնական է իրողության հետ: Եթե ուշադրություն ենք դարձնում, ճշմարտություն հասկացության ընկալումը աշխարհիկ մարդը հարմարեցնում է իր պատկերացումներին և գիտելիքներին, որտեղից էլ է բխում է, թե ինչն է ճշմարիտ և սխալ, արդար և անարդար, թեև այս դիտանկյունից՝ կարող է լինել այնպիսի մի իրողություն, որը համապատասխան լինի գիտելիքին կամ իրականությանը՝ համարվելով ճշմարտություն, սակայն այդ իրողությունը լինի դաժան և անարդար այլ մարդու համար:

Հին Հռոմեական ժամանակներում ստրկատիրությունը և ստրուկներին դաժանաբար պատժելը դիտվել է արդարացի և ճշմարիտ, թեպետ ստրուկները նույնպես մարդիկ էին և պայքարում էին իրենց ազատության և կյանքի իրավունքի համար: Հետևաբար, ճշմարտության, արդարության հասկացությունների վերաբերյալ խոսելիս պետք է նկատի ունենանք, որ այս հասկացությունները տարբեր հասարակարգերում և դարերում մեկնաբանվել և մեկնաբանվում են տարաբնույթ կերպերով: Իսկ երբ ուզում ենք խոսել քրիստոնեական ճշմարտության մասին, այն լիովին տարբերվում է մարդկային այս ըմբռնումներից:

Անցողիկ աշխարհում մահկանացու մարդու համար ճշմարտությունը դառնում է հարաբերական հասկացություն, քանի որ որևէ ժամանակում այն կարող է ճշմարիտ համարվել, իսկ մեկ այլ ժամանահատվածում` սխալ և դատապարտելի: Արդ, երբ փնտրում ենք ճշմարտությունը, պիտի հասկանանք, թե մեր որոնումներն ինչպիսի աշխարհընկալման մեջ ենք փնտրում, որովհետև մարդկային ճշմարտությունը, արդարությունը լիովին տարբերվում են աստվածային ճշմարտությունից և արդարությունից: Սբ. Գր. Տաթևացին հետևյալ հետաքրքիր դիտարկումն է կատարում` նշելով, թե ինչ է ճշմարտությունը. ճշմարտությունը նույն պարզ և աստվածային խոսքն է, որ չունի ոչ մի ստություն և հակառակ չէ ինքն իրեն: Եվ սրանով զանազանվում է ճշմարիտը ճշմարտությունից, այսինքն՝ մասը ամբողջից, ինչպես մարդը՝ մարդկությունից: Դարձյալ՝ ճշմարիտ է մարդու խոսքը, և ճշմարտություն է աստվածային խոսքը: Դարձյալ՝ ճշմարիտը երբեմն ստի է փոխվում, ինչպես իմաստասերների խոսքը, իսկ ճշմարտությունը չի փոխվում, ինչպես հավատքի լույսը: Ավետարանը շեշտում է, որ Աստծո խոսքը ճշմարտություն է (Հովհ. 17.17): Սակայն ճշմարտությունը ճանաչելու ու հասկանալու համար անհրաժեշտ է ապաշխարություն, ինչպես սբ. Պողոս առաքյալն է նշում Տիմոթեոսին ուղղված նամակում. «Որ թերևս նրանց ապաշխարություն տա, որպեսզի ճանաչեն ճշմարտությունը» (Բ Տիմոթ. 2.25):

Հավատքն առ Աստված այն ուղին է, որը մարդու առջև բացահայտում է ճշմարտությունը: Հովհաննես առաքյալն Ավետարանի հենց սկզբում նշում է, որ օրենքը Մովսեսի միջոցով տրվեց, իսկ շնորհը և ճշմարտությունը Քրիստոսի միջոցով եղան (Հովհ. 1.17): Պողոս առաքյալը Եփեսացիներին ուղղված նամակում շեշտում է, որ Քրիստոսով է, որ լսեցիք ճշմարտության խոսքը՝ ձեր փրկության Ավետարանը (Եփես. 1.13): Ուշագրավ է Ավետարանի այն խոսքը, որտեղ Հիսուս ասում է. «Եվ կճանաչեք ճշմարտությունը, և ճշմարտությունը ձեզ կազատի» (Հովհ. 8.32): Եվ դեռ ավելին, այնուհետև տեսնում ենք, որ Քրիստոս նշում է, որ ինքն է Ճշմարտությունը (Հովհ. 14.6): Մաղաքիա արք. Օրմանյան պատրիարքը նշում է, որ Աստված կյանք է, կամ թե կյանքը Աստծով է, կյանքի իրականացումը` ճշմարտության հետևելով է ստացվում, իսկ ճշմարտության ուսուցիչն` Ինքը` Հիսուս է: Ուրեմն Ինքը, Հիսուս է Աստծուն հասնելու ճամփան, և ճշմարտությունն էլ և կյանքն էլ Իրենով է իրականանում և ստացվում, որով էլ Ինքը լինում է ճշմարտություն և կյանք տվողը կամ թե նույնիսկ ճշմարտությունն ու կյանքը: Հետևաբար, ինչպես Պողոս առաքյալն է նշում. ովքեր Հիսուս Քրիստոսի մեջ են, այլևս ոչ մի դատապարտություն չկա նրանց համար (Հռոմ. 8.1), քանի որ Աստծու ճշմարտությունն ազատում է մարդուն մեղքի գերությունից և մոլորության սարդոստայնից: Այս մասին Հիսուս ազդարարում է, երբ ժողովարանում կարդում է Եսայի մարգարեությունից, ուր ասվում է, որ եկել է գերիներին ազատում քարոզելու, կեղեքվածներին ազատ արձակելու (Ղուկ. 4.19): Իսկ նա, ով մեղք է գործում, մեղքին է ծառա (Հովհ. 8.34): Հիսուս Քրիստոսով մարդ կարողանում է ազատվել մեղքի կապանքներից, ինչպես Հիսուս նշում է՝ արդ, եթե Որդին ձեզ ազատի, ճշմարտապես ազատ կլինեք (Հովհ. 8.36): Ուստի, կարևոր է, որ ճանաչենք Ճշմարտությունը՝ Քրիստոսին և ճշմարտությունը՝ մեր մասին, այսինքն՝ մեր մեղավոր վիճակը տեսնենք և ճանաչենք, որպեսզի ապաշխարությամբ մոտենանք ու լիապես հաղորդակից լինենք Աստծուն և ազատություն ձեռք բերենք, ինչպես առաքյալն է ասում. «Ուր որ Տիրոջ Հոգին է, այնտեղ ազատություն է» (Բ Կորնթ. 3.17): Եվ Ավետարանի միջոցով ասվում է, որ Ճշմարտության Հոգին ամենայն ճշմարտությամբ կառաջնորդի ձեզ (Հովհ. 16.13):

Հետևաբար, հոգևոր իմաստով ճշմարտությունը պարզապես իմացաբանություն չէ, այլ Աստծո հայտնությունն է Հիսուս Քրիստոսի միջոցով և Սբ. Հոգու կողմից վկայվում է, և Սուրբ Հոգին ուսուցանում և լուսաբանում է Ճշմարտությունը բոլոր նրանց համար, ովքեր փնտրում են Աստծուն և կյանքի ճշմարտությունը: Հովհաննես առաքյալն այսպես է հորդորում. «Որդյակնե՛ր, խոսքերով և լեզվո՛վ չսիրենք, այլ՝ գործով և ճշմարտությամբ։ Եվ հենց դրանո՛վ ճանաչած կլինենք, որ ճշմարտությունից ենք, և Նրա առաջ կանգնելու վստահություն կունենան մեր սրտերը» (Ա Հովհ 3.18-19):

Հովհաննես Մանուկյան

Աղբյուր՝ Surbzoravor.am